mIRC ve ICQ'dan Sosyal Medyaya 30 Yıl Önce İnternet Gazeteciliği
Merhaba arkadaşlar bu yazımda sizi 30 sene öncesine götüreceğim İnternet sohbeti ve sosyal medya arası bir dönemde hüküm süren mIRC ICQ ve IRC ortamlarından bahsedeceğim Bilindiği üzere ben de 1995li yıllarda bu platformlarda gazeteciliğe başlamıştım O dönemde #Ardahangazetesi #newspaper #gazete #haberler #Rojname #mehmetaliarslan #xeber #karsgazetesi #Kralinternet #mehmetaliabi #imparator ve #İmparatornews gibi kendime ait kanallarım vardı
Yaklaşık 30 yıl önce yani 1990ların ortası ve sonlarında mIRC ve ICQ üzerinden habercilik yapmak bugünün görsel zenginliğine kıyasla tamamen metin tabanlı ve ilkel bir hızla işliyordu Doğrudan resim veya video oynatma desteği yoktu Haber akışı tamamen düz yazılarla bağlantı linkleriyle ve kodlarla sağlanıyordu Sohbet pencerelerinde bir görselin veya videonun önizlemesi kesinlikle belirmezdi Her şey sadece yeşil beyaz ya da siyah yazı fontlarından ibaretti Bir muhabir fotoğraf göndermek isterse mIRCteki DCC protokolünü veya ICQnun dosya gönderme özelliğini kullanırdı Dönemin 56K çevirmeli internet bağlantısıyla tek bir düşük çözünürlüklü fotoğrafı indirmek dakikalar sürerdi Çok kalitesiz kısa bir video klibi indirmek ise bazen yarım saatten fazla zaman alırdı Bu yüzden multimedya haberciliği anlık olarak yapılamazdı
Haber ajansları veya teknoloji meraklısı gazeteciler mIRC üzerinde özel kanallar açardı Yazılan özel scriptler ve botlar sayesinde ajanslara düşen son dakika gelişmeleri metin satırları halinde kanala otomatik olarak akardı Okuyucular kanalda oturup ekrandan akan yazıları okuyarak dünyadan haberdar olurdu Büyük kriz anlarında ve geleneksel medyanın sansürlendiği dönemlerde sahadaki gazeteciler ve tanıklar tüm dünyaya gelişmeleri mIRC ağları üzerinden metin mesajlarıyla aktarmıştı İnternetin müdahale edilmesi zor olan ilk küresel kriz iletişim ağı IRC olmuştu Gazeteciler ICQyu meşhur ses tonuyla daha çok birebir haber kaynağı yakalamak veya röportaj yapmak için kullanırdı Her kullanıcının benzersiz bir ICQ numarası vardı Gazeteciler önemli uzmanların politikacıların veya görgü tanıklarının numaralarını listelerine ekler onlardan anlık bilgi sızdırırdı mIRC veya ICQ üzerinden haberin sadece başlığı ve çok kısa bir özeti geçilir detaylar veya fotoğraflar için muhabirler kendi hazırladıkları ilkel web sitelerinin linklerini verirdi
KÜRDÎ
Ji mIRC û ICQyê Ber bi Medyaya Civakî Berî 30 Salan Rojnamegeriya Înternetê
Silav hevalno Di vê nivîsa xwe de ez ê we bibem 30 sal berê ber bi salên 1990an Çaxê ku fena îro medyaya civakî tunebû di navbera sohbet û nûçegihaniyê de mIRC ICQ û platformên IRCê hebûn Wekî ku hûn jî dizanin min di sala 1995an de li ser van platforman dest bi rojnamegeriyê kiribû Di wê demê de kanalên min ên mîna #Ardahangazetesi #newspaper #gazete #xeber #Rojname #haberler #mehmetaliarslan #karsgazetesi #Kralinternet #mehmetaliabi #imparator û #İmparatornews hebûn
Nêzîkî 30 sal berê li ser mIRC û ICQyê nûçegihanî kirin li gora dewlemendiya dîtbarî ya îro bi tevahî li ser bingeha nivîsê bû û bi lezeke pir hênik û seretayî dimeşiya Wê çaxê piştgiriya lîstina wêne an jî vîdyoyan a rasterast tunebû Herikîna nûçeyan tenê bi nivîsên rût lînkên girêdanê û bi kodan pêk dihat Di pencerên sohbetê de tu pêşdîtina wêne an vîdyoyekê xuya nedikir Her tişt tenê ji tîpên kesk spî an reş pêk dihat Heke nûçegihanekî bixwesta wêneyekî bişîne protokola DCC ya li ser mIRCê an jî taybetmendiya şandina dosyan a ICQyê bi kar tina Di wê demê de bi girêdana înternetê ya dial-up 56K daxistina wêneyekî ku kalîteya wî kêm bû bi hûrekiyan dikişand Daxistina vîdyoyeke kurt a pir bêkalîte carinan nîv saet zêdetir wext digirt Ji ber vê çendê nûçegihaniya mûltîmedyayê ya herdemî û anî nedibû
Ajansên nûçeyan an jî rojnamegerên dildarên teknolojiyê li ser mIRCê kanalên taybet vedikirin Bi xêra fermanên taybet û botên mIRCê nûçeyên dawî yên ku diketin ajansan wekî rêzên nivîsê bixweber diherikîn kanalê Xwendevan li kanalê rûdiniştin û bi xwendina wan nivîsên li ser ekranê ji cîhanê agahdar dibûn Di demên krîzên mezin de û gava ku medyaya asayî dihat astengkirin rojnameger û şahidên li qadê geşedan bi peyamên nivîskî li ser torên mIRC gihandin hemû cîhanê IRC bû yekemîn tora ragihandinê ya krîza gerdûnî ku sansûrkirina wê pir zehmet bû Rojnamegeran ICQ bêtir ji ao gihîştina çavkaniyên nûçeyan ên takekesî an jî ji bo hevpeyvînan bi kar tînan Hejmara ICQ ya her bikarhênerekî taybet hebû Rojnamegeran ev hejmarên pispor siyasetmedar an şahidan li lîsteya xwe zêde dikirin û agahiyên anî jê digirtin Li ser mIRC an ICQyê tenê sernav û kurteya nûçeyê dihat parvekirin ji bo hûrgulî an wêneyan nûçegihanên wê demê lînkên malperên xwe yên seretayî didan
ENGLISH
From mIRC and ICQ to Social Media Internet Journalism 30 Years Ago
Hello friends In this post I am going to take you 30 years back in time I will be talking about mIRC ICQ and IRC the pioneers positioned right between early internet chat and modern social media As many of you know I started my journalism career on these very platforms back in 1995 During those years I ran my own channels such as #Ardahangazetesi #Rojname #xeber #newspaper #gazete #haberler #mehmetaliarslan #karsgazetesi #Kralinternet #mehmetaliabi #imparator and #İmparatornews
Roughly 30 years ago in the mid-to-late 1990s reporting news via mIRC and ICQ was entirely text-based and operated at a primitive speed compared to todays visually rich media environment Back then there was no direct support for playing images or videos The news feed relied entirely on plain text hyperlinks and code Visual previews never appeared in chat windows Everything consisted strictly of green white or black text fonts If a reporter wanted to send a photograph they had to use the DCC protocol on mIRC or ICQs built-in file transfer feature With the 56K dial-up internet connections of the time downloading a single low-resolution photo took minutes Downloading a very low-quality short video clip could sometimes take over half an hour Therefore instant multimedia journalism was practically impossible
News agencies or tech-savvy journalists used to open dedicated channels on mIRC Thanks to custom-written mIRC scripts and bots breaking news from wire services automatically streamed into the channel as lines of text Readers would sit in the channel and stay informed about the world by reading the scrolling text In times of major crises and when traditional media faced censorship journalists and witnesses on the ground broadcasted updates to the entire world via text messages over mIRC networks IRC became the worlds first global crisis communication network that was highly resistant to censorship Journalists preferred ICQ famous for its iconic notification sound mainly for one-on-one sourcing and conducting interviews Every user had a unique ICQ number Journalists added key experts politicians or eyewitnesses to their contact lists to gather insider tips Only the headline and a very brief summary of a news story would be shared on mIRC or ICQ For full details or photos reporters would provide links to their own primitive web pages